Depremin ardından değişen öncelikler
Adana, 6 Şubat 2023'te Kahramanmaraş merkezli depremlerden etkilenen iller arasında yer aldı. O günden bu yana bina sahipleri, site yönetimleri ve kurumlar mevcut yapıların durumunu daha sık sorguluyor. Bu sorgulamanın teknik ilk adımlarından biri betonun yerinde dayanımını öğrenmektir. Karot numuneleri TS EN 12504-1'e uygun olarak alınır ve basınç dayanımları akredite laboratuvarlarda belirlenir. Numune noktaları rastgele değil, değerlendirmeyi yapacak mühendisin veya lisanslı kuruluşun belirlediği plana göre seçilmelidir; donatının kesilmemesi için her noktada önce donatı taraması yapılır.
Rapor kimde, uygulama kimde
Bu süreçte rollerin karışmaması önemlidir. 6306 sayılı Kanun kapsamındaki riskli yapı tespiti raporlarını yalnızca Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nca lisanslandırılmış kurum ve kuruluşlar düzenler. Performans değerlendirmesi ve güçlendirme projeleri Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği (TBDY 2018) esas alınarak inşaat mühendislerince hazırlanır. Karot Merkezi olarak rapor ya da proje hazırlamıyoruz; numune alma, karot delme, güçlendirme projelerindeki filiz ekimi ve kimyasal ankraj ile yeni perde duvar veya kolon mantolaması için gereken kesme ve delme uygulamalarını sahada yapıyoruz.
Metropol ve sanayi
Seyhan ve Çukurova'daki yoğun konut alanlarında klima, kombi bacası ve doğalgaz delikleri, dükkânlarda kapı ve vitrin boşlukları sık karşılaşılan işlerdir. Yüksek katlı konut bloklarında cepheye veya ortak alana dokunan işler için yönetim onayı ile iskele ya da platform ihtiyacı önceden konuşulmalıdır. Hacı Sabancı Organize Sanayi Bölgesi'nde ve kent çevresindeki sanayi alanlarında ise makine temelleri için kimyasal ankraj, zemin betonunda derz ve kanal kesme, yeni hat geçişleri için karot delme öne çıkar. Ceyhan ve Yumurtalık çevresindeki enerji ve lojistik tesislerinde çalışma, tesisin kendi izin ve iş güvenliği prosedürlerine bağlıdır.
Sıcak iklimde çalışma düzeni
Adana'nın uzun ve sıcak yazları, açık alandaki kesme ve delme işlerinin saatlerini etkiler. Su soğutmalı sistemler ekipmanı ve elmas ucu korur; ancak ekibin çalışma saatlerinin günün serin saatlerine göre düzenlenmesi gerekebilir. Asfalt ve derz kesme gibi açık alan işleri planlanırken bu durum baştan dikkate alınır.
Numune günü için hazırlık
Apartmanlarda numune alma günü, bağımsız bölümlere ve ortak alanlara erişim gerektirdiği için önceden planlanmalıdır. Şunların hazır olması işi kolaylaştırır:
- Numune noktalarını gösteren plan ve varsa binanın statik projesi
- Numune alınacak dairelerin ve dükkânların sahiplerinin bilgilendirilmesi
- Kolon önündeki dolap ve kaplamaların gerekiyorsa önceden sökülmesi
- Su ve elektrik bağlantısının alınacağı noktalar
Bodrum'dan Adana'ya yaklaşık 1.020 km
Bu mesafede her iş önceden planlanır; ekip ve ekipman kapsamı netleşmiş işler için Bodrum'dan sevk edilir. Birden fazla bina veya tesis aynı döneme toplanabildiğinde plan daha verimli hale gelir. Ön değerlendirme için numune noktalarını gösteren plan, binanın proje bilgileri, kat ve eleman sayısı, sanayi işlerinde ise zemin kalınlığı ve kesim ölçüleri iyi bir başlangıç sağlar.